Khoan Lỗ Ren Máy (Tap Drill) Cho Bu Lông Cần Bao Nhiêu mm?

Đường kính lỗ khoan mồi bằng đường kính danh nghĩa trừ bước ren. Ví dụ ren M8x1.25 (bước ren 1.25mm) thì khoan 8 − 1.25 = 6.75mm, làm tròn lấy mũi khoan 6.8mm (theo bảng tap drill tham khảo, mũi khoan taro DIN 336).

Vì sao khoan lỗ mồi đúng kích thước quan trọng?

Khi gia công ren trong (còn gọi là ren máy hay ren taro) cho lỗ bắt bu lông, ốc vít, bạn không thể khoan một lỗ tùy ý rồi taro thẳng vào. Đường kính lỗ khoan mồi (tap drill) phải được tính toán chính xác. Đây là bước quyết định chất lượng mối ghép ren, độ bền của bu lông và tuổi thọ của chính cây taro.

Tại Vật Tư Trường An — đơn vị cung cấp bu lông ốc vít — chúng tôi gặp những trường hợp làm hỏng chi tiết chỉ vì khoan sai lỗ mồi. Hai lỗi thường gặp:

• •Lỗ khoan quá to: Ren tạo ra sẽ nông, mỏng, ít ăn khớp. Mối ghép yếu, bu lông dễ tuột hoặc trờn ren khi siết lực. Đây là lỗi nguy hiểm vì mắt thường khó phát hiện.
• •Lỗ khoan quá nhỏ: Cây taro phải cắt quá nhiều vật liệu, lực cản tăng vọt, dễ kẹt và gãy taro ngay trong lỗ. Lấy mũi taro gãy ra khỏi chi tiết là việc cực kỳ mất công, nhiều khi phải bỏ luôn cả phôi.

Vì vậy, chọn đúng đường kính khoan mồi giúp ren ăn khớp đủ sâu để chịu lực, đồng thời taro chạy nhẹ nhàng hơn và giảm nguy cơ gãy taro.

Công thức tính đường kính khoan lỗ ren là gì?

Công thức gần đúng được dùng phổ biến trong xưởng cơ khí rất dễ nhớ:

Đường kính lỗ khoan = Đường kính danh nghĩa − Bước ren

Ví dụ cụ thể với ren M8x1.25:

• •Đường kính danh nghĩa: 8 mm
• •Bước ren: 1.25 mm
• •Đường kính khoan mồi = 8 − 1.25 = 6.75 mm, làm tròn lấy mũi 6.8 mm (theo công thức taro tiêu chuẩn D − P, khớp bảng bước ren ISO 262/DIN 13 và mũi khoan taro DIN 336 cho M8 = 1.25mm)

Công thức này cho kết quả tương ứng với độ ăn ren khoảng 70–75% — mức phổ biến được khuyến nghị trong gia công cơ khí để cân bằng giữa độ bền mối ghép và lực taro. Thông thường không cần ép ren ăn khớp tối đa vì phần tăng thêm về độ bền mối ghép là nhỏ, trong khi lực taro và nguy cơ gãy taro tăng nhanh.

Bảng tra tap drill ren thô M3 đến M16

Cần tra cùng lúc cả cỡ chìa lục giác và lỗ khoan đinh rút thì dùng bảng tra bu lông hệ mét lọc theo cỡ.

Nguồn: bước ren ISO 262 / DIN 13; mũi khoan taro DIN 336.

Nếu cần đồng bộ cả bu lông lẫn kích thước lỗ, ví dụ lỗ taro 4.2 mm cho ren M5 trên vỏ máy (theo ISO 2306), quy cách bu lông đi kèm có ở trang bu lông M5 theo vật liệu.

Lỗ mồi ren thô khác ren mịn thế nào?

Ngoài ren thô (ren tiêu chuẩn), nhiều cỡ bu lông còn có phiên bản ren mịn (fine) với bước ren nhỏ hơn. Vì đường kính lỗ phụ thuộc trực tiếp vào bước ren, nên lỗ mồi sẽ khác.

Ví dụ:

• •M8 ren thô bước 1.25 mm → khoan 6.8 mm
• •M8 ren mịn bước 1.0 mm → khoan 7.0 mm
• •M10 ren thô bước 1.5 mm → khoan 8.5 mm
• •M10 ren mịn bước 1.25 mm → khoan 8.75 mm (lấy 8.8 mm)

Nguyên tắc: bước ren càng nhỏ thì lỗ khoan càng lớn. Luôn kiểm tra đúng ký hiệu ren trên bản vẽ hoặc trên bu lông trước khi chọn mũi khoan, đừng mặc định cứ M8 là khoan 6.8 mm.

Làm sao taro ren không gãy mũi, ren đẹp?

Khoan đúng lỗ mới là điều kiện cần. Để taro ren đạt chất lượng cao, hãy áp dụng các mẹo sau:

• •Bôi trơn đầy đủ: Dùng dầu taro, dầu cắt gọt hoặc mỡ taro chuyên dụng. Bôi trơn giúp giảm ma sát, tản nhiệt, cho ren bóng và bảo vệ lưỡi cắt của taro. Với gang có thể taro khô, nhưng thép, inox, nhôm thì nên bôi trơn.
• •Giữ taro thật vuông góc: Trong vài vòng đầu, taro phải thẳng góc 90 độ với mặt phôi. Taro lệch sẽ làm ren bị xiên, bu lông không vào được hoặc ren bị méo, yếu.
• •Lùi để gãy phoi: Cứ taro tới khoảng nửa đến một vòng thì xoay ngược lại khoảng nửa vòng để bẻ gãy phoi. Phoi vụn dễ thoát ra, tránh kẹt phoi gây gãy taro — đây là kỹ thuật rất quan trọng khi taro lỗ sâu.
• •Dùng bộ taro đúng thứ tự: Với lỗ bít hoặc vật liệu cứng, nên taro theo bộ (taro côn → taro trung → taro tinh) để chia tải, ren cắt nhẹ hơn.
• •Thổi sạch phoi: Vệ sinh lỗ và mũi taro thường xuyên, không để phoi tích tụ trong rãnh cắt.

Cần bu lông, ốc vít đúng chuẩn? Gọi Trường An

Khoan đúng lỗ ren chỉ phát huy giá trị khi đi cùng bu lông, ốc vít đạt chuẩn về cấp bền và dung sai ren. Vật Tư Trường An là đơn vị cung cấp bu lông ốc vít các cỡ ren hệ mét. Cần cỡ ren hoặc bước ren cụ thể (thô hay mịn), hãy gửi thông số hoặc mẫu để được tư vấn và báo nguồn hàng.

Nếu bạn muốn tìm hiểu tổng quan về các loại bu lông trước khi chọn cỡ ren phù hợp, tham khảo thêm bài viết bu lông là gì, các loại bu lông phổ biến. Cần tư vấn chọn cỡ bu lông, tính lỗ khoan mồi hay đặt hàng số lượng lớn, xem ngay danh mục sản phẩm bu lông hoặc liên hệ hotline 0878 939 639 để được hỗ trợ.

Nếu thiết bị nhập khẩu dùng ren inch, cỡ mũi khoan sẽ khác — xem bu lông metric khác bu lông inch thế nào.

Xem trang tổng quan: công cụ tra ren và lỗ khoan mồi; mũi khoan cho bu lông nở M10 tra theo catalog Hilti, fischer.