Đai Ốc Là Gì? Các Loại Đai Ốc và Cách Phân Biệt

Đai Ốc Là Gì?

Đai ốc (tiếng Anh: nut, miền Nam hay gọi là con tán hoặc tán) là chi tiết hình lục giác (hoặc các hình khác) có lỗ ren trong, dùng kết hợp với bu lông để tạo thành mối ghép tháo được. Bu lông xuyên qua các chi tiết cần ghép, đai ốc vặn từ phía sau để siết chặt.

Mối ghép bu lông + đai ốc là mối ghép tháo được phổ biến nhất trong cơ khí — có mặt trong hầu như mọi ngành từ xây dựng, cơ khí chế tạo đến sản xuất phương tiện vận tải.

Cấu Tạo Đai Ốc

• •Bề mặt ngoài: Lục giác (phổ biến nhất) để tra cờ lê, hoặc tròn/tai để vặn tay.
• •Lỗ ren trong: Ren metric ISO (M6, M8, M10...) phải khớp chính xác với ren bu lông.
• •Chiều cao (height): Đai ốc cao = chịu tải cao hơn. Đai ốc thấp (thin nut / DIN 936) = dùng khi không gian hạn chế.

Phân Loại Đai Ốc Phổ Biến

1. Đai Ốc Lục Giác Thường (Hex Nut)

Tiêu chuẩn: DIN 934 / ISO 4032

Loại đai ốc phổ biến nhất. Mặt cắt lục giác đều, chiều cao tiêu chuẩn theo kích thước ren.

Vật liệu: Thép mạ kẽm, inox 304 A2, inox 316 A4.

2. Đai Ốc Nyloc / Đai Ốc Chống Lỏng (Nyloc Nut)

Tiêu chuẩn: DIN 985 / ISO 7042

Đai ốc có vòng nhựa nylon ở phần trên. Khi bu lông vặn qua, nhựa biến dạng ôm chặt ren — tạo ma sát ngăn đai ốc tự nới lỏng khi rung động.

• •Chống lỏng hiệu quả hơn vòng đệm đàn hồi hay keo Loctite trong điều kiện rung động liên tục
• •Không cần dụng cụ đặc biệt để lắp
• •Tái sử dụng được (nếu nhựa còn nguyên)

Khi nào dùng: Động cơ, hộp số, giảm xóc xe tải, máy móc rung động — bất cứ đâu đai ốc thường có thể tự lỏng.

Lưu ý: Không dùng ở môi trường > 120°C (nhựa nylon sẽ chảy mềm).

3. Đai Ốc Flange (Flange Nut / Washer Nut)

Tiêu chuẩn: DIN 6923

Đai ốc có tích hợp vòng đệm flange bên dưới — không cần vòng đệm riêng. Phân phối lực đều lên bề mặt, chống xoay.

Ứng dụng: Khi lỗ lắp lớn hơn ren (cần đệm), hoặc khi muốn giảm số lượng chi tiết lắp ráp.

4. Đai Ốc Tai / Đai Ốc Cánh (Wing Nut)

Tiêu chuẩn: DIN 315

Hai "tai" để vặn tay mà không cần cờ lê. Dùng khi cần tháo lắp thường xuyên nhanh chóng.

Ứng dụng: Nắp đậy, giá đỡ điều chỉnh được, thiết bị cần tháo lắp nhanh.

5. Đai Ốc Hãm (Prevailing Torque Nut)

Các loại đai ốc chống lỏng không dùng nhựa: đai ốc bóp méo ren (distorted thread), đai ốc có chèn kim loại. Dùng được ở nhiệt độ cao hơn nyloc.

Cách Chọn Đúng Đai Ốc

Quy tắc 1: Đai ốc phải cùng vật liệu hoặc tương đương với bu lông. Không dùng đai ốc thép với bu lông inox — dễ bị ăn mòn điện hóa (galvanic corrosion). Xem cách phân biệt mác inox 201/304/316 và cấp bền A2/A4 để chọn đúng cặp bu lông – đai ốc đồng bộ tại bu lông inox: 201 vs 304 vs 316 — tiêu chuẩn, cấp bền, cách chọn.

Quy tắc 2: Đai ốc phải đúng bước ren. Thông thường ren metric M có bước ren tiêu chuẩn (coarse thread). Ren fine thread (bước nhỏ hơn) dùng cho ứng dụng đặc biệt — không lẫn lộn.

Quy tắc 3: Môi trường rung động → đai ốc nyloc hoặc dùng keo Loctite. Nhiệt độ > 120°C → không dùng nyloc, dùng đai ốc metal lock hoặc Loctite 243.

Giá Đai Ốc Tham Khảo (Giá Sỉ)

Liên hệ 0983 080 787 để báo giá sỉ theo số lượng thực tế. Giảm thêm 5–8% từ 500 cái/loại trở lên.

Đọc thêm: Đai Ốc Nyloc — Ứng Dụng Trong Xe Tải và Máy Móc · Vòng Đệm Đàn Hồi và Phẳng — Chọn Đúng Cho Mối Ghép