Ống Thép Siêu Âm Cọc Khoan Nhồi D49–D114
Ống thép siêu âm (ống sonic) hàn/buộc cố định vào lồng thép chủ trước khi đổ bê tông, dùng thả đầu dò kiểm tra độ đồng nhất bê tông thân cọc khoan nhồi sau khi đông cứng. Vật Tư Trường An cung cấp đủ cỡ D49, D60, D76, D90, D114.
Bảng Quy Cách Ống Thép Siêu Âm
| Cỡ (nominal) | Đường kính ngoài (OD) | Ghi chú |
|---|---|---|
| D49 | 48.1mm | OD cross-check 2 nguồn |
| D60 | 59.9mm | OD cross-check 2 nguồn |
| D76 | ≈76mm | Có trong catalog thị trường, OD chính xác theo lô nhà sản xuất |
| D90 | ≈88–90mm | Có trong catalog thị trường (gần đúng D89), OD chính xác theo lô |
| D114 | 113.5mm | OD cross-check 2 nguồn |
Nguồn: thepdaibang.com (OD D49=48.1mm, D60=59.9mm, D114=113.5mm), hungphatsteel.com (D65, D76, D89/D90, D101); độ dày thành ống phổ biến 1.5–3.0mm theo cả hai nguồn. Chiều dài theo thiết kế.
Ống Siêu Âm Khác Ống Khoan Lấy Lõi Thế Nào?
Ống siêu âm (ống thả đầu dò) đường kính nhỏ (D49–D114), chỉ đủ đưa đầu dò siêu âm đi qua để kiểm tra bằng sóng âm — phương pháp không phá hủy, không lấy được mẫu vật chất thật. Ống khoan lấy lõi (coring) có đường kính lớn hơn nhiều, dùng khi cần khoan xuyên thân cọc lấy mẫu bê tông thật đưa về phòng thí nghiệm nén kiểm tra — là phương pháp bổ sung, thường chỉ dùng khi kết quả siêu âm cho thấy nghi ngờ khuyết tật cần xác minh trực tiếp.
Cách Nối, Bịt Kín Và Đổ Nước Theo TCVN 9395:2012
Các bước diễn ý theo TCVN 9395:2012 mục 8.6. Ống siêu âm nằm ở đâu trong cọc và vì sao phải kiểm tra: xem cọc khoan nhồi là gì — cấu tạo và quy trình thi công.
- Buộc hoặc hàn cố định ống siêu âm vào các thanh thép chủ của lồng thép, đảm bảo các ống song song, thẳng trục dọc suốt chiều dài lồng.
- Bịt kín đầu dưới ống trước khi hạ lồng thép xuống hố khoan, tránh đất đá, dung dịch khoan lọt vào làm tắc ống.
- Nối các đoạn ống bằng măng sông hoặc mối hàn kín nước — mối nối hở là một nguyên nhân hay gặp gây tắc ống do nước xi măng len vào.
- Đầu ống phía trên nhô cao hơn mặt đất xung quanh theo quy định thiết kế, thuận tiện cho việc thả đầu dò sau khi bê tông đông cứng.
- Sau khi đổ bê tông, đổ đầy nước sạch vào ống rồi bịt nắp kín — vừa làm môi trường truyền sóng âm khi siêu âm, vừa ngăn vật lạ rơi vào làm tắc ống.
Lỗi Thường Gặp Khi Lắp Ống Siêu Âm
- ✗Mối nối hở hoặc hàn không kín — nước xi măng len vào gây tắc ống, không thả được đầu dò sau này.
- ✗Ống bị cong, lệch trục khi hàn vào lồng thép hoặc khi hạ lồng — đầu dò bị kẹt giữa đường, không kiểm tra được hết chiều dài cọc.
- ✗Không bịt đáy ống trước khi hạ lồng — đất, dung dịch khoan lọt vào từ đầu dưới.
- ✗Quên đổ nước và bịt nắp sau khi đổ bê tông — ống khô hoặc có vật lạ rơi vào, ảnh hưởng chất lượng tín hiệu siêu âm khi kiểm tra.
Ống Siêu Âm Nằm Ở Đâu Trong Cọc?
Ống siêu âm nằm bên trong lồng thép, chạy dọc suốt chiều dài cọc, bố trí đối xứng quanh tâm. Mỗi ống là một đường rỗng ruột: bê tông đổ vào hố khoan bao quanh ngoài ống, còn lòng ống được giữ kín để sau này đổ đầy nước sạch và thả đầu dò xuống. Hai đầu dò — một phát, một thu sóng âm — đi trong hai ống khác nhau cùng hạ xuống một độ sâu; sóng truyền xuyên qua bê tông giữa hai ống, nên chỗ nào bê tông rỗ, lẫn đất hay phân tầng thì sóng đến chậm hoặc yếu đi. Vì vậy chất lượng kiểm tra phụ thuộc trực tiếp vào việc ống thẳng, kín và thông suốt.
Bản vẽ minh hoạ, kích thước theo sản phẩm thực tế.
Phương pháp xung siêu âm kiểm tra tính đồng nhất bê tông cọc khoan nhồi được quy định trong TCVN 9396:2012; việc gắn ống, nối kín, bịt đáy và đổ nước diễn ý theo mục 8.6 TCVN 9395:2012 như phần trên.
Chọn Ống Thép Đen Hay Ống Mạ Kẽm?
Ống thép đen có sẵn nhiều ở cỡ nhỏ và nối hàn dễ; ống mạ kẽm bền bề mặt hơn khi phải lưu kho ngoài trời. Cả hai đều dùng được nếu hồ sơ thiết kế không quy định riêng — loại nào cũng phải thẳng, kín và thông lòng.
| Tiêu chí | Ống thép đen | Ống mạ kẽm |
|---|---|---|
| Bề mặt khi lưu kho ngoài trời | Không có lớp phủ, ra gỉ bề mặt khi gặp mưa ẩm — nên che phủ và kê cao | Lớp kẽm che bề mặt khỏi mưa ẩm trong thời gian chờ thi công, nếu lớp mạ còn nguyên vẹn |
| Nối hàn | Hàn trực tiếp, đường hàn dễ quan sát | Nhiệt hàn làm cháy lớp kẽm tại mối hàn — chỗ này không còn lớp mạ |
| Nối ren / măng sông | Cần vệ sinh đầu ống, ren (nếu nối ren) trước khi nối | Cùng yêu cầu vệ sinh; nên vặn thử khớp trước khi mang ra công trường |
| Khi nào ưu tiên | Thi công sớm sau khi nhận hàng; thiết kế không yêu cầu mạ | Hàng phải chờ lâu ngoài công trường; hoặc thiết kế yêu cầu |
Nguồn: thực hành thi công (so sánh định tính). Mạ nhúng nóng hay mạ điện phân cho vật tư trong bê tông: xem so sánh mạ nhúng nóng và mạ điện phân cho vật tư nằm trong bê tông.
Mỗi Cọc Cần Bao Nhiêu Ống Siêu Âm?
Số ống do hồ sơ thiết kế quy định theo đường kính cọc và yêu cầu kiểm tra của công trình. Khi đã có số ống từ thiết kế, nhập vào công cụ tính vật tư cọc khoan nhồi để ra tổng mét ống, số măng sông và số nắp bịt cho một cọc và cả công trình.
Nghiệm Thu Ống Siêu Âm Khi Nhận Hàng
Kiểm tại chỗ ngay khi hàng xuống xe, trước khi chuyển vào xưởng gia công lồng thép:
- Đối chiếu cỡ ống và đường kính ngoài với đơn đặt hàng bằng thước kẹp; so với bảng quy cách phía trên.
- Đo độ dày thành ống tại đầu cắt bằng thước cặp, đối chiếu với độ dày ghi trong đơn.
- Lăn ống trên mặt phẳng hoặc ngắm dọc thân: ống cong, vênh sẽ làm đầu dò kẹt giữa đường.
- Đầu ống cắt vuông góc, không bavia và không móp miệng — miệng móp làm măng sông hoặc nắp bịt không ôm kín.
- Nhìn xuyên lòng ống hoặc thả thử một vật tròn nhỏ để chắc ống thông suốt, không có cặn hàn hay vảy gỉ bong.
- Chiều dài từng đoạn đúng đơn; số đoạn đúng với số ống và chiều dài cọc.
- Chứng từ chất lượng (CO/CQ) nếu bạn yêu cầu nhà cung cấp cấp kèm khi đặt hàng.
Lắp Ống Siêu Âm Vào Lồng Thép Đúng Cách
- Đặt các ống song song với thép chủ, bố trí đối xứng quanh lồng; cố định ống vào thép chủ để không xoay hay xê dịch khi cẩu lồng.
- Nối từng đoạn bằng măng sông hoặc mối hàn kín nước — kiểm bằng mắt từng mối trước khi hạ lồng.
- Bịt đáy từng ống bằng nắp bịt trước khi hạ lồng; đầu trên để nhô cao hơn đầu cọc theo thiết kế.
- Sau khi đổ bê tông, đổ đầy nước sạch vào ống rồi đóng nắp đầu trên để vật lạ không rơi vào.
Phụ kiện đi cùng: măng sông siêu âm để nối đoạn, nắp bịt siêu âm để bịt đáy và đầu trên, cữ định vị để giữ cả lồng đúng tâm.
Cần tính số lượng ống siêu âm cho cả công trình?
Nhập đường kính, chiều dài cọc và số liệu thiết kế vào công cụ — ra số lượng cho một cọc và cả công trình, rồi gửi kết quả để nhận báo giá.
Câu Hỏi Thường Gặp
❓ Ống thép siêu âm cọc khoan nhồi là gì?
Là ống thép tròn rỗng, hàn hoặc buộc cố định dọc theo lồng thép chủ của cọc khoan nhồi trước khi đổ bê tông — dùng để thả đầu dò siêu âm xuống kiểm tra độ đồng nhất của bê tông trong thân cọc sau khi đông cứng, phát hiện khuyết tật (rỗ, phân tầng) mà không cần khoan phá cọc.
❓ Mỗi cọc cần bao nhiêu ống siêu âm?
Số ống do hồ sơ thiết kế quy định theo đường kính cọc và yêu cầu kiểm tra của công trình, bố trí đối xứng quanh lồng thép. Khi đã có số ống từ thiết kế, dùng công cụ tính vật tư cọc khoan nhồi để ra tổng mét ống, số măng sông và nắp bịt.
❓ Ống thả đầu dò khác gì ống khoan lấy lõi?
Ống siêu âm (ống thả đầu dò) có đường kính nhỏ hơn, chỉ đủ để đưa đầu dò siêu âm đi qua kiểm tra bằng sóng âm — không lấy được mẫu vật chất. Ống khoan lấy lõi (coring) có đường kính lớn hơn, dùng khi cần khoan xuyên thân cọc để lấy mẫu bê tông thật kiểm tra trực tiếp tại phòng thí nghiệm — hai phương pháp kiểm tra khác nhau, dùng ống khác nhau.
❓ Độ dày ống siêu âm bao nhiêu là đủ?
Độ dày phổ biến trên thị trường dao động 1.5–3.0mm tùy cỡ và nhà sản xuất — đủ cứng để không bị bóp méo khi hàn cố định vào lồng thép và khi hạ xuống hố khoan, nhưng không quá dày gây khó khoan xuyên nếu sau này cần khoan lấy lõi bổ sung. Độ dày cụ thể theo yêu cầu thiết kế hoặc theo lô hàng — liên hệ để xác nhận.
❓ Nên chọn ống thép đen hay ống mạ kẽm làm ống siêu âm?
Cả hai đều dùng được nếu thiết kế không quy định riêng. Ống thép đen nối hàn dễ nhưng ra gỉ bề mặt khi để ngoài trời, cần che phủ; ống mạ kẽm chống gỉ bề mặt tốt hơn khi hàng phải chờ lâu, nhưng mối hàn làm cháy lớp kẽm tại chỗ hàn. Loại nào cũng phải thẳng, kín nước và thông lòng.
❓ Làm sao kiểm tra ống thông lòng trước khi hạ lồng thép?
Nhìn xuyên lòng từng đoạn hoặc thả thử một vật tròn nhỏ qua suốt chiều dài ống đã nối. Nếu vật kẹt hoặc không đi hết, ống cong, có cặn hàn hay mối nối lệch — xử lý trước khi hạ lồng, vì sau khi đổ bê tông không còn sửa được.
❓ Ống siêu âm có nằm lại trong cọc vĩnh viễn không?
Có. Ống gắn vào lồng thép và được bê tông bao quanh nên nằm lại trong thân cọc sau khi đổ. Vì vậy ống phải đủ cứng để không méo khi hàn và khi hạ lồng, và được bịt kín để vữa không lọt vào lòng ống.
Vật Tư Cọc Khoan Nhồi Liên Quan
Cần ống thép siêu âm đúng cỡ cho công trình?
Gửi đường kính cọc và chiều dài, nhận tư vấn số ống cần dùng và báo giá.