Ren Metric Là Gì? Cách Đọc Ký Hiệu M6, M8, M10, M12
Ren metric ISO là gì? Cách đọc ký hiệu M6×1.0, M8×1.25, M10×1.5 và bước ren. Phân biệt ren thô, ren mịn, ren trái chiều và các lỗi thường gặp.
M6x0.8 không phải cỡ ren metric tiêu chuẩn: theo ISO 261/262, ren M6 chỉ có bước ren thô 1.0mm và bước mịn 0.75mm, còn bước 0.8mm là bước ren thô của M5 (M5x0.8), nên gặp ký hiệu M6x0.8 cần đo lại đường kính và bước ren trước khi đặt hàng. Ren metric (ren hệ mét) là hệ ren tiêu chuẩn hóa theo milimét, góc ren 60°, ký hiệu M + đường kính danh nghĩa + (x bước ren): M6, M8, M10, M12 lần lượt là ren có đường kính 6, 8, 10, 12mm, và không ghi bước ren thì mặc định là ren thô.
M6, M8, M10, M12 là gì? Cách đọc ren metric
Ký hiệu ren metric có dạng tổng quát là M + số + (x bước ren). Trong đó:
- •M: viết tắt của Metric, cho biết đây là ren hệ mét.
- •Số đứng sau M: là đường kính danh nghĩa của ren, tính bằng milimét (mm). Đây chính là đường kính ngoài của phần thân bu lông.
- •Phần x sau dấu nhân (nếu có): là bước ren (khoảng cách giữa hai đỉnh ren liền kề), cũng tính bằng mm.
M8x1.25 nghĩa là gì?
Ký hiệu M8x1.25 có đường kính danh nghĩa 8mm và bước ren 1.25mm (khoảng cách giữa hai đỉnh ren kề nhau). Vì 1.25 là bước thô mặc định của M8, đây chính là bu lông M8 ren thô tiêu chuẩn. Nếu thấy ghi M8x1.0 thì đó là ren mịn của M8, vì bước ren nhỏ hơn mức tiêu chuẩn. Cờ-lê, mô-men siết và tải thử của cỡ ren này tra ở thông số bu lông M8 theo từng cấp bền.
Ren thô và ren mịn khác nhau thế nào?
Ren metric chia thành hai nhóm chính:
- •Ren thô (coarse): là loại ren có bước lớn, là bước ren mặc định cho mỗi cỡ đường kính. Ký hiệu không ghi bước (ví dụ M10) thì hiểu ngầm là ren thô. Ren thô bền, dễ lắp, chịu va đập tốt, ít bị hỏng ren — phù hợp đại đa số ứng dụng thông thường.
- •Ren mịn (fine): là loại ren có bước nhỏ hơn, luôn được ghi rõ bước ren trong ký hiệu (ví dụ M10x1.25 thay vì M10x1.5 mặc định). Ren mịn cho lực siết chặt hơn, chống tự nới lỏng tốt hơn khi rung động, thường dùng trong ô tô, máy chính xác, chi tiết mỏng.
Bước ren và cỡ lục giác M6 đến M16
| Ký hiệu | Đường kính (mm) | Bước ren thô (mm) | Bước ren mịn (mm) | Cỡ lục giác (mm) |
|---|---|---|---|---|
| M6 | 6 | 1.00 | 0.75 | 10 |
| M8 | 8 | 1.25 | 1.00 | 13 |
| M10 | 10 | 1.50 | 1.25 / 1.00 | 17 |
| M12 | 12 | 1.75 | 1.50 / 1.25 | 19 |
| M14 | 14 | 2.00 | 1.50 | 22 |
| M16 | 16 | 2.00 | 1.50 | 24 |
Nguồn: ISO 261/262 (bước ren), DIN 933 (cỡ lục giác).
Cỡ lục giác có thể khác đôi chút giữa DIN và ISO và theo loại đầu bu lông. Với cỡ M14 trong bảng, thông số đầy đủ hơn (lỗ khoan, mô-men siết, tải thử theo cấp bền) có ở bảng thông số kỹ thuật của bu lông cỡ M14.
Làm sao đo và nhận biết ren metric?
Để xác định một con bu lông là ren metric cỡ nào, bạn có thể làm theo các bước:
- •Đo đường kính ngoài phần thân ren bằng thước cặp (caliper). Ví dụ tham khảo: kết quả khoảng 8mm thì là M8, khoảng 10mm thì là M10... (thân ren thực tế thường nhỏ hơn danh nghĩa một chút do dung sai).
- •Đo bước ren bằng dưỡng đo ren (thread gauge), hoặc đo khoảng cách của nhiều đỉnh ren rồi chia ra. Nếu khoảng cách là 1.25mm trên cỡ 8mm thì đó là M8x1.25 (bước ren thô của M8 theo ISO 262).
- •Đối chiếu đơn vị: nếu đường kính và bước ren đo ra tròn theo milimét (ví dụ tham khảo: 8mm và 1.25mm — bước ren thô của M8 theo ISO 261) thì nhiều khả năng là ren metric; ren inch thì tròn theo inch và số ren trên một inch. Góc ren 60° không đủ để phân biệt, vì ren UN cũng có góc 60°. Số đo lẻ theo mm thì tra ngược trong bảng đổi ren UNC, UNF ra milimét.
Muốn tính nhanh đường kính trong hay đường kính bước của một cỡ ren khi đã biết cỡ M và bước ren, bạn có thể dùng công cụ tính kích thước ren hệ mét trên cokhi.net.
Làm sao phân biệt ren metric với ren inch?
Bên cạnh ren metric còn có ren hệ inch (UNC/UNF của Mỹ, hoặc BSW/BSF của Anh), thường gặp trên thiết bị nhập khẩu từ Mỹ. Cách phân biệt nhanh:
- •Ren metric: ký hiệu bắt đầu bằng chữ M, mọi thông số tính bằng mm, góc ren 60°.
- •Ren inch: thông số tính theo inch và số ren trên một inch (TPI), ví dụ 1/4-20. Góc ren UN cũng 60° nhưng bước ren không tròn theo mm.
Đừng lắp lẫn bu lông metric vào lỗ ren inch (và ngược lại) vì sẽ làm hỏng ren, lỏng lẻo hoặc kẹt cứng. Xem thêm các quy cách bu lông ren metric tiêu chuẩn tại Trường An để chọn đúng loại.
Ngoài cỡ và bước ren, còn hai câu hỏi hay gặp khi đọc ren: khi nào dùng ren mịn, khi nào dùng ren thô và ren trái khác ren phải thế nào.
Mua bu lông ren metric ở đâu?
Vật Tư Trường An cung cấp đầy đủ bu lông ren metric M6, M8, M10, M12 và mọi cỡ lớn hơn, cả ren thô lẫn ren mịn. Với ren thô M10 bằng inox 304, bảng giá bulong inox M10 ghi đơn giá từng chiều dài. Bạn cần tư vấn chọn đúng cỡ ren, bước ren hay quy cách riêng? Hãy gửi thông số hoặc mẫu để được tư vấn và báo nguồn hàng, liên hệ:
- •Hotline: 0878 939 639
- •Tham khảo danh mục sản phẩm bu lông đa dạng quy cách.
Gọi ngay 0878 939 639 để được báo giá nhanh và giao hàng tận nơi.
Để tra cứu thêm các ký hiệu tiêu chuẩn khác in trên đầu bu lông, xem thêm Hướng Dẫn Tra Cứu Ký Hiệu DIN/ISO/JIS Trên Bu Lông Ốc Vít.
Ren hệ inch (UNC, UNF) trông gần giống nhưng không lắp lẫn được, xem phân biệt bu lông metric và bu lông inch.
Khi cần tự taro lỗ ren, cỡ mũi khoan theo bước ren có ở bài khoan lỗ ren máy cho bu lông.
Xem trang tổng quan: thông số bu lông M20: bước ren, cờ-lê, tải thử theo cấp bền; bảng lỗ khoan taro ren hệ mét thô và mịn.
Câu Hỏi Thường Gặp
❓ Ký hiệu M8x1.25 trên bu lông có nghĩa là gì?
M là ren hệ mét, 8 là đường kính danh nghĩa 8mm, và 1.25 là bước ren 1.25mm (khoảng cách giữa hai đỉnh ren kề nhau). Vì 1.25 là bước thô mặc định của M8, đây chính là bu lông M8 ren thô tiêu chuẩn.
❓ Ren thô (coarse) và ren mịn (fine) khác nhau thế nào?
Ren thô có bước lớn, là bước ren mặc định của mỗi cỡ đường kính (ký hiệu không ghi bước, ví dụ M10, ngầm hiểu là ren thô) — bền, dễ lắp, chịu va đập tốt. Ren mịn có bước nhỏ hơn, luôn được ghi rõ trong ký hiệu, cho lực siết chặt hơn và chống tự nới lỏng tốt hơn khi rung động.
❓ Làm sao phân biệt ren metric với ren inch?
Ren metric có ký hiệu bắt đầu bằng chữ M, mọi thông số tính bằng mm, góc ren 60°. Ren inch (UNC/UNF, BSW/BSF) tính theo inch và số ren trên một inch (TPI), ví dụ 1/4-20, dù góc ren UN cũng 60° nhưng bước ren không tròn theo mm.
❓ Làm sao đo và nhận biết một bu lông là ren metric cỡ nào?
Đo đường kính ngoài phần thân ren bằng thước cặp — ví dụ tham khảo: khoảng 8mm là M8, khoảng 10mm là M10. Đo bước ren bằng dưỡng đo ren hoặc đo khoảng cách nhiều đỉnh ren rồi chia ra, đồng thời đối chiếu đơn vị (mm hay inch) để xác nhận đây là ren metric; góc ren 60° không đủ để phân biệt vì ren UN cũng 60°.
❓ M6x0.8 có phải ren chuẩn không?
Theo ISO 261/262, M6 chỉ có bước thô 1.0mm và bước mịn 0.75mm; bước 0.8mm là bước ren thô của M5. Nếu bản vẽ hay nhãn hàng ghi M6x0.8, hãy đo lại đường kính bằng thước cặp và bước ren bằng dưỡng đo ren để biết chính xác là M6x1.0, M6x0.75 hay M5x0.8 trước khi đặt hàng.
Nguyễn Đỗ Tùng
Nội dung kỹ thuật
Cử nhân Cơ khí — Đại học Công nghiệp Hà Nội
Anh Nguyễn Đỗ Tùng — Cử nhân Cơ khí, Đại học Công nghiệp Hà Nội (2010). Hơn 15 năm trong nghề cơ điện tử, phụ trách nội dung kỹ thuật cho Công ty TNHH Cơ Khí Hồng Thuận và các thương hiệu thuộc Hệ sinh thái Trường An.